TYT · Ücretsiz
TYT Coğrafya Mini Deneme
ÖSYM tarzı 20 soru, 20 dakika. Her sorunun çözümü ve konunun TYT Coğrafyanın Renkli Notları'ndaki sayfası. Sitede çöz, sonucunu gör; istersen PDF olarak indir.
- 20 soru
- 20 dakika
- Çözümlü
Şıkka dokunarak işaretle (ikinci dokunuş kaldırır), bitince Kontrol Et. İlk 3 soru üyeliksiz; kalan sorular ve PDF için ücretsiz hesap yeterli.
Denemenin kapsamı
Doğa ve insan etkileşiminden afetlere kadar TYT Coğrafya müfredatındaki 20 farklı konu: Dünya'nın hareketleri, yerel saat, Türkiye'nin konumu, harita ve ölçek, iklim bilgisi ve Türkiye iklimi, yerleşme ve bölgeler, iç ve dış kuvvetler, toprak ve bitki örtüsü, nüfus ve göç, ekonomik faaliyetler.
Sonucun
Yanlış ve boş bıraktığın konular, notta anlatıldığı sayfa:
Her sorunun çözümü aşağıda, sorunun altında.
-
1. Aşağıdakilerden hangisi insanın doğal ortamı etkilemesine örnektir?
Ormanın tarla açmak için kesilmesi, insanın doğal ortamı değiştirdiği bir müdahaledir. Diğer seçeneklerde iklim, bitki örtüsü ve yer şekli gibi doğal koşullar insanın giyinme, barınma, hayvancılık ve ulaşım tercihlerini belirler; yani doğanın insana etkisi söz konusudur.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 4Coğrafi Ortam ve Doğa-İnsan Etkileşimi
-
2. 21 Haziran tarihinde Türkiye'de
I. yılın en uzun gündüzü yaşanır,
II. Güneş kuzeydoğu yönünden doğar,
III. gece ve gündüz süreleri her yerde 12'şer saat olur
durumlarından hangileri görülür?
21 Haziran yaz gün dönümüdür: Kuzey Yarım Küre'de en uzun gündüz yaşanır ve Güneş kuzeydoğudan doğar. Gece ile gündüzün her yerde 12'şer saat olması ise 21 Mart ve 23 Eylül ekinokslarına aittir; III'ü içeren seçenekler bu yüzden yanlıştır.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 1121 Haziran ve 23 Eylül
-
3. 30° Doğu meridyeninde yerel saat 10.00 iken 15° Batı meridyeninde yerel saat kaçtır?
Meridyenler farklı yarım kürede olduğundan dereceler toplanır: 30 + 15 = 45°. 45 × 4 = 180 dakika = 3 saat. 15° Batı daha batıda kaldığı için fark çıkarılır: 10.00 − 3.00 = 07.00. 09.00, dereceleri toplamak yerine çıkarma (30 − 15) hatasıdır; 13.00 ise farkı yanlış yöne eklemektir.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 17Yerel Saat Hesaplama, Saat Dilimleri ve Tarih Değiştirme Çizgisi
-
4. Türkiye'de Hatay'dan Sinop'a doğru gidildikçe aşağıdakilerden hangisi artar?
Kuzeye gidildikçe enlem artar; gece-gündüz süre farkı kutuplara doğru büyüdüğü için Türkiye'de bu fark en fazla Sinop'ta, en az Hatay'dadır. Işınların düşme açısı, çizgisel hız, sıcaklık ve deniz suyunun tuzluluğu ise güneyden kuzeye azalır.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 19Türkiye'nin Mutlak Konumunun Sonuçları
-
5. 1/500.000 ölçekli bir haritada iki kent arasındaki uzaklık 6 cm olarak ölçülmüştür.
Bu iki kent arasındaki uzaklık 1/1.500.000 ölçekli bir haritada kaç cm ile gösterilir?
Gerçek uzunluk = 6 × 500.000 = 3.000.000 cm (30 km). Yeni haritada: 3.000.000 ÷ 1.500.000 = 2 cm. Payda 3 kat büyüdüğü için harita uzunluğu 3 kat küçülür; 18 cm, oranı ters yönde uygulama hatasıdır.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 27Uzunluk ve Alan Hesaplamaları
-
6. Aynı boyuttaki kâğıtlara çizilmiş 1/25.000 ölçekli bir harita, 1/1.000.000 ölçekli bir haritayla karşılaştırıldığında 1/25.000 ölçekli harita için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
1/25.000'in paydası küçük olduğundan büyük ölçeklidir: küçültme oranı azdır; ayrıntı fazla, gösterilen alan dar, hata payı az, eküidistans küçüktür. Uzunlukların daha fazla küçültülmesi küçük ölçekli (1/1.000.000) haritanın özelliğidir.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 25Harita Çeşitleri ve Ölçek Karşılaştırması
-
7. Aynı enlem üzerinde ve deniz seviyesinden aynı yükseltide bulunan K ve L kentlerinden K'de yıllık sıcaklık farkı, L'dekinden çok daha fazladır.
Bu durumun temel nedeni aşağıdakilerden hangisi olabilir?
Enlem ve yükselti aynı verildiği için A ve B elenir. Karalar çabuk ısınıp çabuk soğuduğundan karasallık sıcaklık farkını artırır, denizellik azaltır. L'de nemin düşük olması L'deki farkı artırırdı; C ters sonuç verir. Yerel saat farkı sıcaklığı etkilemez.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 36Sıcaklığı Etkileyen Faktörler
-
8. Batı Avrupa ve Yeni Zelanda'da tipik olarak görülen; yağışları yılın her mevsimine düzenli dağılan ve doğal bitki örtüsünü iğne ve geniş yapraklı ağaçlardan oluşan karışık ormanların oluşturduğu iklim tipi aşağıdakilerden hangisidir?
Batı Avrupa ve Yeni Zelanda okyanusal iklimin tipik alanlarıdır; her mevsim yağışlıdır (düzenli rejim) ve bitki örtüsü karışık ormandır. Akdeniz ikliminde yazlar kurak geçer, kızılçam ve maki görülür; step ikliminde yağış ilkbaharda toplanır ve bitki örtüsü bozkırdır.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 44Okyanusal İklim (Ilıman İklimler)
-
9. Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin mutlak konumunun değil, özel (göreceli) konumunun iklime etkisidir?
Dört mevsim, ışınların hiç dik gelmemesi, kuzey rüzgârlarının serinletmesi ve batı rüzgârları Türkiye'nin enlemiyle, yani mutlak konumuyla ilgilidir. Kıyıya paralel dağların nemli havayı içeri sokmaması ise yer şekillerine bağlı özel konum etkisidir.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 47Mutlak ve Göreli Konumun İklime Etkisi
-
10. Aşağıdakilerden hangisi Karadeniz ikliminin özelliklerinden biri değildir?
Karadeniz iklimi her mevsim yağışlıdır; yağış en çok sonbaharda, en az ilkbaharda düşer ve nem nedeniyle sıcaklık farkı azdır. Doğal bitki örtüsü gür ormanlardır. Belirgin yaz kuraklığı Akdeniz ikliminin özelliğidir.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 60Karadeniz İklimi
-
11. Aşağıdakilerden hangisi sürekli (devamlı) kullanılan köyaltı yerleşmelerindendir?
Mezra, eskiden geçici kullanılırken zamanla kalıcı hâle gelmiş, ekonomisi büyük ölçüde tarıma dayalı köyaltı yerleşmesidir; çiftlik, mahalle ve divan da bu gruptadır. Yayla, oba, ağıl ve dalyan yılın belirli dönemlerinde kullanılan geçici yerleşmelerdir.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 70Devamlı Köyaltı Yerleşmeleri
-
12. Aşağıdakilerden hangisi işlevsel bölgeye örnektir?
İşlevsel bölgelerin sınırları amaca göre çizilir ve bir yönetim merkezi bulunur; kamu kurumlarının hizmet bölgeleri bu türdendir. Bitki örtüsü, akarsu havzası ve iklim alanları doğal şekilsel; sanayinin yoğunlaştığı Kocaeli çevresi ise beşerî şekilsel bölgedir.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 75Bölge Türleri
-
13. Aşağıdaki yer şekillerinden hangisi doğrudan iç kuvvetlerin etkisiyle oluşmuştur?
Ege'deki horst-grabenler, yer kabuğunun kırılarak bloklar hâlinde yükselmesi ve çökmesiyle, yani iç kuvvetlerle oluşmuştur. Peri bacaları ve delta akarsuların, traverten yer altı sularının, falez dalgaların, yani dış kuvvetlerin eseridir.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 87İç ve Dış Kuvvetler
-
14. Bir akarsuyun denize döküldüğü yerde delta oluşabilmesi için
I. kıyıda deniz derinliğinin az olması,
II. kıyıda dalga ve akıntıların güçlü olması,
III. akarsuyun bol miktarda alüvyon taşıması
koşullarından hangileri gereklidir?
Delta, akarsuyun taşıdığı alüvyonu sığ kıyıda biriktirmesiyle oluşur. Güçlü dalga ve akıntılar biriken malzemeyi süpürüp dağıtacağından II, deltayı engelleyen bir koşuldur. Çukurova, Gediz ve Büyük Menderes deltaları bu koşullarla oluşmuştur.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 110Delta, Taban Seviyesi Ovası, Kum Adası ve Birikinti Konisi
-
15. Aşağıdaki topraklardan hangisi bulunduğu yerde ana kayanın ayrışmasıyla değil, dış kuvvetlerin başka yerden taşıyıp biriktirdiği malzemeden oluşmuştur?
Alüvyal topraklar, akarsuların taşıyıp vadi tabanlarında, delta ovalarında ve eski göl tabanlarında biriktirdiği malzemeden oluşan azonal (taşınmış) topraklardır. Laterit, podzol, terra rossa ve çernozyom ise oluştukları yerin iklim ve bitki örtüsünü yansıtan yerli (zonal) topraklardır.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 170Azonal Topraklar: Alüvyal, Lös, Moren
-
16. Akdeniz kıyılarında kızılçam ormanlarının tahrip edildiği alanlarda zeytin, defne, keçiboynuzu gibi bodur ağaç ve çalılardan oluşan bir bitki topluluğu yayılır. Bu topluluğun da tahrip edildiği yerlerde ise diken çalısı gibi daha cılız çalılar görülür.
Parçada sözü edilen bitki toplulukları sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?
Kızılçam ormanlarının tahrip edildiği yerlerde maki, makilerin de tahrip edildiği alanlarda garig yayılır. Psödomaki (yalancı maki) Karadeniz kıyılarında görülür; bozkır ise karasal iklimin ot topluluğudur.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 177Maki, Bozkır ve Alpin Çayırları -
17. Bir ilçede bir yıl içinde 1.200 doğum ve 450 ölüm gerçekleşmiş; ilçeye göçle 300 kişi gelmiş, ilçeden 900 kişi göç ederek ayrılmıştır.
Buna göre ilçenin bu yılki doğal nüfus artışı ve gerçek nüfus artışı sırasıyla kaçtır?
Doğal artış = doğum − ölüm = 1.200 − 450 = 750. Gerçek artış göçleri de katar: (1.200 + 300) − (450 + 900) = 1.500 − 1.350 = 150. Göçle gidenin gelenden 600 fazla olması gerçek artışı doğal artışın altına çekmiştir. 1.350, göç işaretlerini ters almaktan doğar.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 182Nüfus Artışı ve Hesaplanması
-
18. Aşağıdakilerden hangisi zorunlu göçe örnektir?
Zorunlu göç kişinin isteği dışında gerçekleşir; baraj gölü altında kalacak köyün halkının yerinde kalma seçeneği yoktur. Diğer seçeneklerde eğitim, iklim, gelir ve mevsimlik iş gibi çekici faktörlere bağlı gönüllü göç vardır; E aynı zamanda geçici (mevsimlik) göçtür.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 202Göç Türleri ve İtici-Çekici Faktörler
-
19. Aşağıdaki iş–ekonomik faaliyet türü eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
Bankacılık bir finans hizmetidir ve üçüncül (hizmet) faaliyetlere girer. Beşincil faaliyetler, büyük şirketlerin ve kamunun üst düzey yöneticileri gibi karar verme ve kontrol görevlerini kapsar; bu grupta çalışan sayısı az, etkisi büyüktür.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 213Üçüncül, Dördüncül ve Beşincil Faaliyetler
-
20. Afetler etki alanı ve oluşum hızına göre gruplandırıldığında aşağıdakilerden hangisi “etki alanı geniş, oluşumu yavaş” grubunda yer alır?
Erozyon, toprağın su ve rüzgârla yıllar içinde süpürülmesidir; etkisi geniş alanlara yayılır ama yavaş gelişir (kuraklık ve kıtlık da bu gruptadır). Deprem ve tsunami geniş-hızlı; çığ ve heyelan ise dar-hızlı afetlerdir.
Detaylı anlatım: TYT Coğrafyanın Renkli Notları, s. 222Afetlerin Etki Alanı ve Oluşum Hızı
PDF olarak indir
Yazdırıp kâğıt üzerinde çözmek istersen: 20 soru, cevap anahtarı, her sorunun çözümü ve konunun TYT Coğrafyanın Renkli Notları'ndaki sayfası tek dosyada. Ücretsiz hesapla giriş yapıp indirebilirsin.
Bu denemedeki konular
Her soru farklı bir konudan. Sayfa numaraları TYT Coğrafyanın Renkli Notları'na (234 sayfa) göredir.
- Coğrafi Ortam ve Doğa-İnsan Etkileşimi (s. 4)
- 21 Haziran ve 23 Eylül (s. 11)
- Yerel Saat Hesaplama, Saat Dilimleri ve Tarih Değiştirme Çizgisi (s. 17)
- Türkiye'nin Mutlak Konumunun Sonuçları (s. 19)
- Uzunluk ve Alan Hesaplamaları (s. 27)
- Harita Çeşitleri ve Ölçek Karşılaştırması (s. 25)
- Sıcaklığı Etkileyen Faktörler (s. 36)
- Okyanusal İklim (Ilıman İklimler) (s. 44)
- Mutlak ve Göreli Konumun İklime Etkisi (s. 47)
- Karadeniz İklimi (s. 60)
- Devamlı Köyaltı Yerleşmeleri (s. 70)
- Bölge Türleri (s. 75)
- İç ve Dış Kuvvetler (s. 87)
- Delta, Taban Seviyesi Ovası, Kum Adası ve Birikinti Konisi (s. 110)
- Azonal Topraklar: Alüvyal, Lös, Moren (s. 170)
- Maki, Bozkır ve Alpin Çayırları (s. 177)
- Nüfus Artışı ve Hesaplanması (s. 182)
- Göç Türleri ve İtici-Çekici Faktörler (s. 202)
- Üçüncül, Dördüncül ve Beşincil Faaliyetler (s. 213)
- Afetlerin Etki Alanı ve Oluşum Hızı (s. 222)
Diğer ücretsiz TYT mini denemeleri
Sık sorulanlar
Deneme gerçekten ücretsiz mi?
Evet. Sitede çözmek de PDF'i indirmek de ücretsizdir. İlk 3 soru üyeliksiz açılır; kalan sorular ve PDF için ücretsiz bir hesap yeterli.
Neden hesap istiyorsunuz?
Cevapların ve sonucun hesabına kaydedilir; başka cihazda kaldığın yerden devam edersin. Hesap e-posta ve şifreyle saniyeler içinde açılır.
Sorular hangi müfredata göre?
MEB TYT Coğrafya müfredatının tamamı esas alındı. Sorular ÖSYM'nin soru tarzında hazırlandı; her birinin çözümü ve konunun notta anlatıldığı sayfa verilir.
Yanlış yaptığım konuyu nereden çalışırım?
Her çözümün altında konunun TYT Coğrafyanın Renkli Notları'ndaki sayfası yazar. Deneme bitince sonuç kutusu yanlış yaptığın konuları sayfa numaralarıyla listeler.